Thiền sư Thích Nhất Hạnh: Nếu năm giới được đưa vào chương trình giáo dục là một hồng ân của dân tộc

(Tamsugiadinh.vn) - "Nếu năm giới được đưa vào chương trình giáo dục quốc gia, thanh niên được chia sẻ và thực tập năm giới là một hồng ân của dân tộc. Thực hiện năm giới là cứu nạn cho con người hiện nay", thiền sư Thích Nhất Hạnh nói.
Thiền sư Thích Nhất Hạnh: Nếu năm giới được đưa vào chương trình giáo dục là một hồng ân của dân tộc
Thiền sư Thích Nhất Hạnh: Nếu năm giới được đưa vào chương trình giáo dục là một hồng ân của dân tộc
 - Nhà báo Hoàng Anh Sướng: Trong suốt mấy tháng ở Mỹ, tôi đã tận mắt chứng kiến lòng mộ đạo Phật của người dân Tây phương lớn lao như thế nào. Tôi cũng tận mắt chứng kiến sự chuyển hóa đến vi diệu của những nỗi khổ, niềm đau, những bi kịch buốt lòng của những người dân Mỹ. Nếu không có sự công phu tu tập, sự giác ngộ đạo Phật, họ sẽ không thể nào vượt qua để biến rác thành hoa, biến bùn thành hoa sen thơm ngát được. 

Tôi nghĩ rằng, giai đoạn này, ở phương Tây, Phật giáo còn sơ khai nên việc thiền sư truyền bá đạo Phật nguyên thủy sẽ hợp với người Tây phương hơn là những điều dạy dỗ mà đạo Phật đã được khai triển về sau này phải không, thưa thiền sư?
 
- Thiền sư Thích Nhất Hạnh: Không phải một giáo lý riêng biệt nào mới thích hợp với thời đại nào mà quan trọng là cách ta hiểu và cách ta sử dụng nó. Nếu ta là một học giả và ta chỉ sử dụng trí năng của ta thôi thì ta có thể giải thích giáo lý theo cách này. Nhưng nếu ta là một hành giả thực tập thật tình thì ta sẽ khám phá được chiều sâu của giáo lý và tiếp xúc được với tuệ giác phát sinh từ chính sự thực tập của ta. 
 
Và nhờ thế, ta có thể trình bày cái giáo lý kia một cách hoàn toàn khác hẳn với người chỉ dùng trí năng. Thành ra vấn đề không phải là giáo lý này hay hơn hay giáo lý kia thích hợp hơn mà vấn đề là biết cách áp dụng thật tình điều mình học và trình bày ra sự tu tập của mình cho thích hợp, đồng thời giúp người nghe hành trì cho có hiệu quả. 
 
Tuy nhiên, tôi rất ngạc nhiên khi thấy bài pháp thoại đầu tiên do Bụt thuyết vẫn còn thích hợp cho thời đại chúng ta ngày nay. Sau 2500 năm, bài thuyết pháp đầu tiên ấy vẫn có giá trị vững chãi bởi ta sẽ tìm thấy trong đó đầy đủ những điều Bụt dạy mà ta có thể sử dụng suốt đời. Điều đó thật đáng kinh ngạc.
 
Thiền sư Thích Nhất Hạnh: Nếu năm giới được đưa vào chương trình giáo dục là một hồng ân của dân tộc
 Thanh niên được chia sẻ và thực tập năm giới là một hồng ân của dân tộc

- Theo thiền sư, liệu chúng ta có thể áp dụng đạo Phật mà cụ thể là thực hành năm giới cho toàn xã hội phương Tây và Việt Nam được không?
 
- Đó là ước muốn của Phật giáo. Nhiều Phật tử Việt Nam đã thực hiện năm giới từ lâu rồi. Hàng triệu người trong hàng ngàn tăng thân theo đạo Phật Làng Mai trên thế giới cũng đang thực hiện. Nếu năm giới được đưa vào chương trình giáo dục quốc gia, thanh niên được chia sẻ và thực tập năm giới là một hồng ân của dân tộc. Thực hiện năm giới là cứu nạn cho con người hiện nay. 
 
- Xin thiền sư nói rõ thêm về vấn đề cứu nạn cho con người hiện nay qua việc thực hành năm giới!
 
Thiền sư Thích Nhất Hạnh: Thực hiện giới thứ nhất là muốn bảo vệ sự sống thì phải sử dụng khả năng hiểu và thương để chấm dứt các cuộc xung đột trong phạm vi gia đình, cộng đồng, quốc gia và quốc tế, phải biết lắng nghe và nhìn sâu để tự hiểu mình và hiểu người khác, giải quyết những ngộ nhận để các dân tộc hiểu và thương nhau, lập lại hòa bình. 
 
Thực tập giới thứ hai là không trộm cắp, không bóc lột, để trừ tận gốc bệnh tham nhũng, ăn cắp hiện nay. Thực hiện giới thứ năm là góp phần bảo vệ môi trường bằng cách sản xuất và tiêu thụ có ý thức chánh niệm. Một số tu viện của đạo Phật Làng Mai đã bắt đầu dùng điện mặt trời, ô tô không chạy bằng xăng mà chạy bằng dầu thực vật… 
 
- Tôi nhận thấy một trong những điểm nhấn mà thiền sư luôn nhấn mạnh trong các khóa tu ở Mỹ là yếu tố tăng thân, yếu tố phải có một nhóm người cùng tu tập chung. Tại sao yếu tố tăng thân lại quan trọng đến như thế? 
 
- Xây dựng tình huynh đệ, tình chị em thật là thiết yếu trong tăng thân. Bởi nếu tăng thân hạnh phúc sẽ là nơi nương tựa cho nhiều người. Chúng tôi bắt đầu xây dựng tăng thân từ nhiều thập niên trước và nó đã trưởng thành làm một tăng thân chín chắn và vững chãi. Có nhiều người đã từng tu tập lâu năm đến tham dự một khóa tu thì khóa tu ấy sẽ có năng lượng vững chãi của tăng thân. 
 
Trong kinh có kể chuyện về quốc vương Ba Tư Nặc của thành Xá Vệ. Ngài gặp Đức Thế Tôn lần cuối, khi ấy cả hai đều đã 80 tuổi. Nhà vua nói:  “Bạch đức Thế Tôn, mỗi khi con gặp tăng thân của ngài thì con thấy được ngài rõ hơn và con càng quý trọng ngài hơn”. Tôi thấy thật ý nghĩa khi thiên hạ có thể thấy được Bụt qua tăng thân của Người. 
 
Tăng thân là công trình, là tác phẩm lớn nhất của Bụt. Bụt là một nghệ sĩ và tăng thân là công trình nghệ thuật của người nghệ sĩ kia.Thành ra, Bụt vẫn còn đang sống cho đến ngày hôm nay trong tăng thân. Khi mà bạn thấy các thầy, các sư cô cùng các bạn cư sĩ tu tập nghiêm túc, thảnh thơi và an lạc là các bạn có thể thấy được sự hiện diện của Bụt. 
 
Việc làm của chúng tôi bây giờ là thiết lập những tăng thân ở khắp nơi trên thế giới. Ở Tây phương, chúng tôi đã xây dựng được trên 1000 tăng thân, là nơi nương tựa của không biết bao nhiêu người. Ở mỗi thành phố lớn như London, New York, Los Angeles chúng tôi có trên 10 tăng thân. Xây dựng những tăng thân như vậy là công việc cao quí nhất của người Phật tử vì đó là chỗ để con người tới nương tựa, được che chở và bảo vệ.
 
Kỳ tới: Muốn không có chiến tranh và bạo động, cần sống với nhau như một cơ thể

Nhà báo Hoàng Anh Sướng
Theo Báo Tuổi trẻ & Đời sống
Tâm Sự Gia Đình